Sampling II: Resolutie

Stel, je plukt een foto van een internetpagina. Je besluit resoluut dat je dit prachtplaatje levensgroot boven je bed wilt hebben hangen. Je stuurt het bestand door naar de “maak-een-poster-afdeling” van de Hema en een paar dagen later ploft de koker met daarin je droomposter op je deurmat. Je rolt de poster uit en tot je schrik zie je dat het mooie plaatje is verworden tot een waar blokkenfeest. Het vloeiende lijnenspel is vervangen door een opeenstapeling van blokjes. Niet bepaald wat je voor ogen had.

Het bovenstaande verhaal over resolutie is vergelijkbaar met resolutie in audio- en studioland. De moraal van dit verhaal verklap ik nu alvast: gebruik een hoge resolutie wanneer je bezig gaat met opnames en mixen, maar zeker ook tijdens de mastering.

Maar wat is resolutie precies?
Vorige maand heb ik het gehad over sample rates. Daarin stelde ik dit voor als ruitjespapier met daarop 44100 vakjes (op de horizontale as). Resolutie zou je dan kunnen zien als de verticale as. Resolutie kun je zien als een soort grid waarop je werkt. Is dat grid te klein (lees: de resolutie is te laag) dan kan dat al gauw een hoorbaar negatief effect hebben op het geluid. En aangezien dit effect cumulatief is, wordt het negatieve effect alleen maar sterker.  Wablief? Cumulatief? Jazeker, cumulatief als in: het ene effect beïnvloedt het daaropvolgende effect enzovoorts.

Het is wat moeilijk te omschrijven, maar verlies aan resolutie betekent een verlies aan diepte in je geluid. Ook lijkt het wat “gruiziger” te gaan klinken. Als je een dithering plug-in hebt die ook lage resoluties (minder dan 16 bit) kan weergeven: probeer die eens op je masterbus en luister goed naar het effect.

Globaal zijn er in muziekland drie resoluties die zoal gebruikt worden: 16, 24 en 32 bit. Die laatste bestaat er -samen met zijn grote broer 64 bit- in fixed en floating point. Een zeer technisch verhaal over interne processing (DSP: Digital Signal Processing) waar ik je verder niet mee lastig zal vallen.

Hier de functies:
16 bit: voor cd. Ook streaming diensten kunnen hiermee uit de voeten. Let op: 16 bit is niet geschikt voor verdere processing en wordt alleen bij mastering gebruikt.
24 bit: voor opname en mix. Deze wordt het meest gebruikt. Prima geschikt als je gebruik maakt van analoge processing via een D/A en A/D converter. De in- en uitgangen van deze converters hebben een maximale resolutie van 24 bit, dus beter houden we 24 bit aan. Ook streaming diensten kunnen prima overweg met 24 bit files.
32 bit: voor interne processing. Als je aan een mix werkt (met plug-ins enzo) dan schrijf je deze weg als 32 bit file. Dit is de meest chique variant. Zo zie ik het liefst te masteren tracks binnenkomen!

Mocht je toch kiezen om 24 bit bestanden aan te leveren, vergeet dan niet te ditheren naar 24 bit (zonder noise shaping).

Wat dát dan nou weer is vertel ik je volgende maand!

Renzo (Masterenzo) is een Rotterdamse masteraar. Hij heeft onder meer gewerkt voor Gery Mendes (GMB), The Legendary Orchestra Of Love en Simon Stokvis. Nóg meer info over mastering is te vinden op zijn website.

Kalulu – Coats

  • Coats

  • Kalulu
    • Genre: indiepop, electronics
    • Release-type: ep, cd, digitaal
    • Label: M.A.R.S. Worldwide

In september stuurde een mij bekende muziekagent uit Noord-Brabant een mail met de single Heartburning van Kalulu. De single die vooruitloopt op de ep Coats. Een band rondom frontvrouw Marinka Stam. Het is prettig voor mij dat het weer een band is die lekker buiten de hokjes loopt te kleuren. Marinka en haar muzikale vrienden vind ik dan ook geestverwanten met Jo Marches uit Utrecht. Schemergebieden opzoeken met een elektro laag.

Om met het geluid van deze band te beginnen. Er hangt een mystiek gordijn over de muziek; spannend en ook onvoorspelbaar. Daarbij opgeteld het stemgeluid van Marinka, zorgt dit ervoor dat je haast verdwaald in een muzikaal sprookjesbos. Het lijkt wel of alles omgeven is met fantasie, maar dat schijnt Marinka ook te zijn. Dat vind ik direct het sterke punt van Kalulu.

Dan de songs van Coats. Het toegankelijke Heartburning is terecht de single waarmee Kalulu de aandacht op zich wil vestigen. Een sterke song is Push On. Ik probeer te begrijpen wat er in die ander om gaat. Misschien is dat ook wel de lading van de song, omdat teveel soms wel eens minder goed is. Forceren en met duwen en trekken iets bereiken, kan wel eens als een boomerang werken. Kortom een wijsheid in een ijzersterke song. De muzikale kant klinkt haast loom, maar dat is denk ik ook de bedoeling. Een pas op de plaats durven maken waarbij de andere kant dat even moet accepteren.

Al met al een ep die er zijn mag en op vrijdag 9 november in Roodkapje door Kalulu wordt gepresenteerd. Rotterdam barst van muziektalenten en dit is daar weer een voorbeeld van. Wie er bij mag zijn, krijgt ongetwijfeld een hemelse avond voorgeschoteld.