Live-verslag: Jam de la Crème – loslaten en genieten in Rotown

136 Yuli en KevinRotown was zondagavond 2 februari helaas maar half gevuld tijdens de Rotterdamse aflevering van de Jam de la Crème clubtour. De afwezigen misten een avond muzikaal spelplezier van het hoogste niveau.

“Dit is geen avond om te analyseren. Dit een avond van loslaten en genieten!” Marcel Veenendaal, vocalist van Di-rect, zet Rotown al meteen aan het begin van de avond op het juiste spoor. Buiten de paden treden op het podium, grenzeloos genieten vóór het podium. Al in het eerste halfuur gaat het van blues via snelle gitaarrock met een snufje rhythm & blues (‘een paar regels ‘Land of a Thousand Dances’ door Spike van Zoest van The Deaf en Di-rect) via reggae naar soul en calypso (Omar Ka).

Voor de soulinbreng is in eerste instantie de Rotterdamse Yuli Minguel aanwezig, die in het voorbije Voice Of Holland-seizoen hoge ogen gooide, maar soms als ‘te eigenwijs’ werd weggezet. In haar dagelijkse bestaan is ze behalve zangeres ook zangdocente, waarbij ze haar pupillen in de allereerste plaats meegeeft dat ze op zoek moeten naar hun eigenheid. Niet verwonderlijk dus dat zij strandde bij RTL-4, geen wonder ook dat zij zich als een vis in het water voelt op een avond die is opgezet voor het onverwachte en onvoorspelbare. Improviseren is tijdens haar optredens altijd al een vast onderdeel. Eén van de bandleden krijgt de opdracht een riffje in te zetten, de rest valt naar believen in.

Tijdens de Rotown-avond bewijst Yuli, die gewoonlijk in de soul- en R&B-hoek ‘zit’, dat ze met net zoveel gemak gedijt in een stevige rock-omgeving. Dat doet ze in duet met zanger/gitarist Kevin Stunnenberg van Birth of Joy, maar ook aan het slot van de avond, als het hele gezelschap een ware muur van geluid neerzet, en Yuli samen met Janneke Nijhuijs van The Deaf er toch nog wat ‘Oooh, oooh’-harmonies doorheen weet te fietsen.

“Het leuke is: echt niemand weet wat ik nu ga spelen, behalve ik!,” grinnikt Spike als hij het een paar nummers lang voor het zeggen heeft. Ook voor hem wordt deze set uiteindelijk een verrassing, omdat hij zich in alle mogelijke bochten moet wringen om nog bij de microfoon te komen, die al na een paar seconden op standje hopeloos zakt. Behulpzame toeschouwers doen hun best om, met uitgestrekte armen vanuit de zaal Spike en de microfoon weer bij elkaar te brengen, dat lukt uiteindelijk pas echt als Di-rect-frontman Marcel het podium weer op springt om zijn gitarist te helpen.

Marcel, op papier verantwoordelijk voor ‘slechts’ vocals en effecten, heeft aan het krappe Rotown-podium zichtbaar niet genoeg. Als hij vindt dat er wel wat meer gepogo’ed mag worden, roept hij dat niet door de microfoon, hij springt tussen de toeschouwers en doet even voor wat zijn bedoeling is. Met het gewenste effect. In de songs die Marcel leidt met zijn teksten en improvisaties, vult hij de instrumentale passages met ‘indianendansen’ die meer dan vaag doen denken aan wat Jim Morrison 45 jaar geleden op het podium liet zien. (Di-rect speelde bij Giel overigens al eens een zeer overtuigende ‘Love Me Two Times’). In de opzwepende finale, als het hele podium vol muzikanten staat, raakt Marcel’s gewaad verstrikt in een van de gitaarsnoeren. Zelf heeft hij niks door, het is een van de toegesnelde stagehands die de gitarist ontzet. Niet dat iemand zich hier echt druk om maakt: het hoort bij het ‘loslaten’ dat Marcel eerder op de avond al predikte.

107 MarcelDe Jam de la Crème-clubtour brengt in totaal honderd muzikanten op het podium. In Rotown zijn het er tien. Het Haagse Di-rect/The Deaf- ‘conglommeraat’ speelt er een centrale rol in. Niet vreemd, omdat Spike en Janneke zeven jaar geleden samen aan de basis stonden van Jam de la Crème. “Eigenlijk is hierdoor ook The Deaf ontstaan,” blikt Janneke terug. Zij zou samen met vriendin Evelien Zwart de organisatie van de jamsessies op zich nemen, maar Spike wilde alleen als bassiste Janneke zou meespelen. Dat deed ze en zo zat Spike ineens in twee bands tegelijk en had Janneke een gecombineerde rol van organisator en muzikante.

Na grote jamsessies op onder meer het Sziget Festival is de clubtour in omvang een stapje terug voor Jam de la Crème, dat op de festivals volle tenten en weides garandeert. Zo is in Rotown de speeltijd beperkt tot anderhalf uur, terwijl eerdere sessies, ook op Sziget, wel drie uur duurden. Daar staat tegenover de directe nabijheid, die ervoor zorgt dat muzikanten en publiek echt samen een grenzeloze avond kunnen beleven. ‘Crossing Borders’ zou ook een goeie titel zijn geweest, al schijnt die al vergeven te zijn.

Rotown was het zesde van in totaal tien Jam de la Crème-cluboptredens tussen 31 januari en 15 februari. Het Jam de la Crème-seizoen eindigt 19 juli in het Strandpaviljoen Zuid in Scheveningen. De line-up daarvan wordt later bekendgemaakt.

Edwin Wendt

Gezien: Jam de la Crème, Rotown Rotterdam, 2 februari 2014

Flip Noorman

bellsepareseBellse Parese
cd- / download-album
Nederlandstalige singer/songwriter

Het gaat goed met Flip Noorman, dus: wie een handtekening wil hebben moet snel wezen. Flip stond onlangs met een foto in de Elsevier en zijn debuutalbum Bellse Parese heeft sinds de release in november 2013 al een stortvloed aan lovende recensies gehad. De recensie die ik nu ga schrijven mag aan dat rijtje worden toegevoegd, want ik was compleet gevloerd door de kwaliteit van dit album.

Bellse Parese is een aandoening waarbij één helft van het gezicht door een ontsteken zenuw verlamd raakt, terwijl de andere helft nog braaf in de pas loopt. Flip kreeg er ineens last van toen hij in de trein naast een opgefokt sportschooltype dat vrouwen aan het beledigen was. Ja, daar zit je dan.

In plaats van zich te verstoppen trad Flip vanaf dat moment juist naar buiten als “de speelman met het gescheurde gezicht” en laat hij op zijn debuutalbum ook de twee kanten van zijn ziel zien. Zoals in zijn biografie staat: “de geïnfecteerde schreeuwpoëet en de minnaar van het vrouwenhart zijn tot elkaar veroordeeld en niet van plan elkaar de ruimte te geven.” Gelukkig voor Flip is de fysieke bellse parese na ongeveer zes maanden volledig weggetrokken, zodat hij nu weer met beide helften van zijn gezicht naar het publiek kan grijnzen.

Flip studeerde Docent Muziek bij Codarts en Filosofie aan de Universiteit van Amsterdam. Op het conservatorium heeft hij veel vrienden gemaakt, wat heeft geleid tot een indrukwekkende lijst van maar liefst zeventien gastmuzikanten die hun medewerking verleenden. Zelf is Flip verantwoordelijk voor zang, gitaar, banjo, glas en percussie. Daarnaast zijn op het album te horen: gitaren, kerkorgel, trompet, bugel, klarinet, basklarinet, tenorsaxofoon, drums, slagwerk, contrabas, cello, tuba, hobo’s en een althobo, violen en een altviool, accordeon, basfluit, grint en schroot (voor wie het zich afvroeg: nee, grint en schroot kun je niet studeren op het conservatorium).

Deze enorme bak aan instrumenten worden in de arrangementen van Flip in samenwerking met Hayo Boerema, Jorn ten Hoopen en Willem van Merwijk precies in de juiste dosering en op de juiste plaats ingezet. De keuze om tweedeling als concept voor het album te gebruiken is een meesterlijke vondst. Flip vertelt in een interessant interview met 3voor12 breda dat hij de vijf rustige nummers van de ‘lichte kant’ als eerste had opgenomen. Toen hij bellse parese kreeg besefte hij dat de andere vijf nummers up-tempo, “absurdistischer en ongehoorzamer” moesten zijn. Met behulp van producer Jorn ten Hoopen maakte hij plannen om de ‘duistere kant’ ook echt geïnfecteerd te laten klinken.

Bij het eerste nummer Tijd Te Koop wordt de luisteraar verleid door de stem van een duivelse koopman die fluistert en schreeuwt dat de zandloper bijna leeg is, maar dat hij je nog wel wat tijd wil aanbieden – voor een prijs. Als je in het donker met je ogen dicht in een luie stoel en een goede koptelefoon op het album ligt te luisteren (doen!) dan zie je vanuit het duister de knokige vinger van de koopman al voor je opdoemen.

Hij grijpt je bij je nek en sleurt je mee naar het volgende nummer Ik Heb De Macht waar een steengoede, eenvoudige maar effectieve videoclip van is gemaakt. In een interview met Muziek.nl Magazine vertelt Flip dat hij voor dit nummer in de huid is gekropen van machthebbers die het nodig vinden om die macht continu luidruchtig te bevestigen. Zoals Khadafi, Berlusconi of waarschijnlijk ook dat opgefokte sportschooltype naast hem in de trein.




Flip Noorman – Ik Heb De Macht

Dacht je dat je bij het gevoelig klinkende liedje Plafond al het duister uit was? Het karakter dat Flip hier speelt ligt in zijn ranzige kamer tussen de pizzadozen ladderzat en stoned op zijn bed zichzelf te pijnigen door zich zijn ex met haar nieuwe vriend voor te stellen. Zoals hij onverschillige stoerdoenerij afwisselt met filosofisch poëtisch geweeklaag lijkt hij de prototype filosofiestudent die zichzelf waarschijnlijk heel diep vindt als hij zegt: “Ik kijk alleen nog maar omhoog, want het plafond is altijd schoon.”

Het is waarschijnlijk zo’n soort student tegen wie de monoloog van Wie De Koe gericht is. De vader die niet onder de indruk is van de kalverliefde van zijn dochter legt de jongen die naar haar hand dingt eens even haarfijn uit waarom hij geen schijn van kans maakt: “Er is niets zo armetierig als een werkeloze intellectueel”, en dan: “Neem haar hand, maar laat al je principes eerst verwelken / Wie de koe bij de horens vat kan haar niet meer melken.”

Na de stevig rockende country noir groove van Alles Van Waarde breekt er licht door de wolken met de kristalheldere tokkel van een akoestische gitaar die De Afstand inluidt en de even heldere stem van Flip. Wie nog dacht dat Flip een Tom Waits-kloon was zal nu vreemd opkijken. Zelf kende ik deze kant van Flip al, omdat ik hem bijvoorbeeld het melancholische lied Vogels Zonder Vleugels al eens had horen zingen op een voorspeelavond van het Conservatorium.

Het ontroerend mooie accordeonspel van Elianne van Ee bij dat lied en het daaropvolgende Het Schipperslied is wat mij betreft één van de sterkste punten van het album. Hoewel de zang voor mijn smaak bij vlagen wat te pathetisch is, vertelt Flip hier een boeiend verhaal dat zo in de traditie van folkballades past. Als je na Langzaam en Jasmijnthee, geïnspireerd door Leonard Cohen, nog steeds met koptelefoon op in die luie stoel zit, zul je je waarschijnlijk pas na een korte stilte kunnen verroeren, om voor jezelf dan ook maar even een kopje thee te zetten.