De eerste groef

Black MusicSoms word je in één klap met je jeugd geconfronteerd. Of eigenlijk met je ouderdom, het is maar hoe je het bekijkt. Anyway: ik was laatst bij Demon Fuzz Records op de Nieuwe Binnenweg, alwaar Mike – 1 van de eigenaren van die prachtzaak – als een ware professional door een stapel te sorteren lp’s aan het bladeren was. Ik keek toe, je weet nooit.

Eerlijk is eerlijk: veel soeps was het niet. M’n aandacht verslapte. Tot het moment dat mij inspireerde tot het schrijven van de eerste zin van deze column. Daar was-ie, mijn eerste lp! Ik deelde mijn emotie met Mike; wij kennen elkaar al ruim 20 jaar, dus dat kan wel. “Ja, die hadden wij thuis ook in de kast staan.”

Kung Fu
Black Music
, dat was (is) de titel van de verzamel-lp waar het voor mij mee begon. Dankzij deze plaat leerde ik James Brown kennen, Sly & the Family Stone, The Isley Brothers, Jimi Hendrix, Curtis Mayfield. Nog steeds grote favorieten van mij. Maar ik wilde de lp natuurlijk alleen maar voor het nummer dat via TopPop tot mij was gekomen: Kung Fu Fighting van Carl Douglas, een in Jamaica geboren Engelsman die eigenlijk – na een min of meer mislukte carrière – al was afgeschreven.

Maar zie, Carl kreeg in 1974 onverwacht een grote hit. En daar staat-ie hoor, pontificaal in het midden van de hoes tussen artiesten van grote(re) faam. De marketing-afdeling van Arcade Records had z’n werk goed gedaan: ik was 8 jaar oud, zag de hoes, en wist dat ik de Zuidplein-vestiging van Capi-Lux (zie ook hier) niet zou verlaten voordat de verkoper het kleinood in plastieke tas aan mij had overhandigd.

Geld had ik natuurlijk niet, ouders wel. Volgens mijn geheugen hoefde ik niet al te veel moeite te doen om mijn vader en moeder van het belang van deze aanschaf te overtuigen. Ze hebben er – zo’n 10.000 lp’s verder – waarschijnlijk nog wel ’s spijt van.

Zo grijs als de hoes
Snel naar huis. Gelijk Kung Fu Fighting op en Carl Douglas nadoen. Huh! En langzaam maar zeker ook de andere 19 (!) nummers draaien. Vervolgens de lp zo vaak op de platenspeler leggen dat de groeven al snel nauwelijks van elkaar waren te onderscheiden. Grijs.

Het besef kwam snel. Kung Fu Fighting? Leuk liedje, maar Sex Machine, Dance to the Music, Hey Joe en Move on Up waren toch wel béter. Steeds vaker sloeg ik Carl – en nog 1 of 2 andere nummers – tijdens de draaibeurt over. En er kwamen meer lp’s.

Arcade en K-tel
Het waren de jaren 70, tijd van de budget-labels. K-tel (As seen on tv) was nog marktleider in deze enigszins schimmige wereld; Arcade probeerde met alle macht een deel van de markt af te snoepen. In het begin was het platenlabel volgens mij weinig succesvol. Ik kan mij in ieder geval niet herinneren dat ik nog andere lp’s op Arcade had. Van K-tel wel.

Voor Arcade kwam het grote succes pas na de komst van Schiedammer Herman Heinsbroek, met cd-series als Dance Classics en Turn Up the Bass. Herman werd multimiljonair, en later zelfs nog even minister van Economische Zaken. Leuk voor hem, maar de bloemen gaan deze week naar de samensteller van Black Music. Hulde!

Jeroen van de Beek

Vinylverzamelaar. Historicus. Voormalig radiomaker. Parttime dj. Rotterdammer.

Interview: Leen Steen over radioshow Ongehoord

010fm  leen steenOngehoord is de radioshow van Leen Steen bij 010FM waarin van alles gedraaid wordt: van hardcorepunk tot mellow jazz. Wij spraken Leen over het radioprogramma.

Wie is Leen Steen?
Ik ben in Rotterdam vooral bekend als concertpromotor en ex-programmeur van Exit. Voordat ik bij Exit aan de slag ging heb ik duizend-en-één-baantjes gehad bij podia als Nighttown, de Vlerk en WaterFront. Ik ben ook ex-eigenaar van Tocado Records; het label is ter ziele maar ik organiseer nog steeds optredens via de Stichting Tocado. Ook schrijf ik een roman die zich afspeelt in de Rotterdamse punk/krakers scene van de vroege jaren tachtig en blog ik . Ik doe elk jaar een bandproject waarmee ik een tribute voor een van mijn helden opzet. Tot nu toe waren dat projecten met nummers van Joy Division, The Stooges, Butthole Surfers, Bauhaus, The Cramps en dit jaar Black Flag en Chrome. Verder presenteer ik een radioprogramma.

Kun je iets vertellen over het programma Ongehoord?
Ongehoord is de naam van mijn radioshow bij 010FM. Ik ben ooit samen met Ed Romein (Teenage Slaves of Satan, ex-Budrot, ex-Anarcrust) begonnen met radio maken. We namen in de studio van Via Ritmo een nooit uitgezonden show op, die Subversive Services heette. Tapes van die show brachten me wel in contact met 3voor12 radio waar ik van 2003 tot 2007, afgewisseld door Janneke Riplet en Barbara Stok, een punkprogramma genaamd ‘plaat voor je kop’ presenteerde. Toen 3voor12 min of meer gedwongen dreigde te worden om grote publishers invloed te geven op de playlist van de presentatoren van 3vooor12 radio, hebben we in goed overleg met alle dj’s besloten om ermee te kappen. Niemand van ons had er trek in om een trekpop als Giel Beelen te worden, die zelf hooguit twee nummers per uur voor zijn show mag uitkiezen en voor de rest commercieel repertoire moet draaien. Zie je mij al Green Day pluggen? No fucking way. Een jaar geleden kwam ik via Esther van Kleeff in contact met Centrum Radio en via haar kwam ik daar op de zondagavond terecht. Vanaf dat moment heet mijn show Ongehoord. Centrum Radio is intussen opgegaan in 010FM dat nog Radio President heette toen ik er begin dit jaar naar overstapte. 010FM wordt door Wilco en Marijke Verkerk bestierd vanuit hun winkel in Hoogvliet en heeft een kick ass studio met alle moderne snufjes en plaats voor vier gasten. De show bleef ook na de overstap Ongehoord heten omdat een goede naam verzinnen al moeilijk genoeg was en omdat Centrum Radio een heel mooie openingsjingle had gemaakt en die zijn ook niet gemakkelijk te verzinnen en te produceren.

010 ongehoord logo

Welk genre muziek wordt er gedraaid?
Ik draai alles; van hardcorepunk tot mellow jazz. Ik heb een achterlijk brede smaak. Er zijn maar twee soorten muziek: goede muziek en slechte muziek. En beide soorten vind je in elk genre. Maar mijn hart ligt toch vooral bij de wat hardere genres; punk, garage trash, new wave, metal, industrial, psychobilly en weirde shit. Ik ben een sucker voor eclectische pop zoals bijvoorbeeld Harry Merry en Yoshimi! die maken. Verder ben ik niet bang voor instrumentale muziek en draai ik, tegen alle radiowetten in, ook net zo makkelijk nummers die langer duren dan de voorgeschreven drie minuten. Niet alles wat ik in de show draai belandt ook thuis op de draaitafel, maar ik draai nooit iets dat ik slecht vind. Het is minimaal interessant of een band die nog in ontwikkeling is. Maar als ik ergens echt van uit mijn bol ga heb ik de neiging om mijn publiek er ook helemaal mee dood te gooien. Meestal zijn dat classics waarvan ik vind dat iedereen ze moet kennen. Een classic is een nummer dat na vijf jaar regelmatig gedraaid te zijn nog steeds goed is, of er zelfs alleen maar beter op wordt. Ik heb maandenlang elke show een nummer van Zappa of Iggy Pop gedraaid. Helaas vind je dat soort muziek nog maar zelden in de mainstream. Je moet er tegenwoordig naar zoeken. Mainstream radio is geen filter voor de goede shit meer zoals het vroeger was. John Peel is dood en mijn grote voorbeeld Fons Dellen hoor je nog maar zelden. Fons Dellen presenteerde ooit De Wilde Wereld bij de VPRO. Dat was een programma naar mijn hart. Daar werd ook alles wat goed is gedraaid van obscure oude soul tot punk. Giel Beelen is momenteel de top radio dj. Alle grappen die hij deed, tot en met zich zogenaamd door een hoer in de show laten afzuigen, zijn al eerder door Howard Stern gedaan. Giel is een flauwe rip off. Zijn programma draait niet om de muziek maar om de presentator en de reclame. Boring! Wat heb je aan muziek die iedereen wel een beetje leuk vindt? Love it or hate it! Ik heb het niet zo op de meeste indierock; die strontvervelende hippie revival scheisse. Menstruatie folk! Maar de enige muziek waar ik echt een grafhekel aan heb is dance; muziek die alleen te pruimen is met een pilletje op. Of van die reuze gezellige schlagers want die brengen me ook tot moordlust. Frans Bauer must die!

Bieden jullie plaats aan lokaal talent?drainlife 2
Sterker nog; de focus van Ongehoord ligt op het draaien van lokaal talent. Rotterdam en omstreken dus. Ik wil het programma vullen met minimaal 60% lokaal gemaakte muziek. Verder draai ik muziek van (buitenlandse) bands die in de stad komen optreden. Het moet wel obscuur zijn want, hoe goed ik ze ook vind, muziek van QOTSA draaien vind ik een beetje zonde van de zendtijd. Dat kent iedereen toch al. Last but not least heb ik minimaal een keer per maand een band in de studio te gast die ik interview, waar ik muziek van draai en die de kans krijgen om de muziek die hen heeft geïnspireerd te draaien.

Asrai5Welke artiesten heb je in de studio mogen ontvangen?
Dit jaar waren dat Asrai,Yoshimi!, Stöma, Reknub, Rats on Rafts, Gewoon Fucking Raggen, Mark Lotterman, Liar’s Dice, Drainlife, Zachte G/Harde P, Katie Kruel, Tamara Woestenburg, Harry Merry en Leonor Jonker.

Wie zou je graag nog eens willen ontvangen in de studio?
Niemand speciaal, maar in de tijd dat ik dat radio maken kan blijven doen wil ik alle Rotterdamse bands/artiesten die hun kop boven het maaiveld uit weten te krijgen nog wel eens interviewen. Het is altijd supertof om mensen de muziek die ze inspireert te laten draaien en daar over uit te wijden. Iedereen heeft een soort soundtrack van zijn/haar leven bij elkaar gesprokkeld. En muziek die op die manier bij het bewustzijn van individuen aansluit kan gewoon niet slecht zijn. Er heeft in ieder geval nog nooit iemand tijdens zo’n interview iets gedraaid waar ik mijn bedenkingen bij had, al kende ik het soms helemaal nog niet.

Hoe kunnen acts jullie het best benaderen?
Via de Facebook pagina van Ongehoord of door naar leen@tocado.com te mailen. Demo’s en andere geluidsdragers kun je opsturen naar:
010FM/Ongehoord
Lavasweg 19
3193 GB Hoogvliet

Wat staat er op de agenda van Ongehoord?
Behalve de reguliere wekelijkse uitzendingen komen op 8 oktober Die Nakse Bananen op bezoek om hun nieuwe lp/cd te promoten en op zaterdag 14 december nemen we een show op bij het Space is the Place Festival in GROUNDS. Die show zenden we op 17 december uit.

Waar kunnen mensen luisteren naar 010fFM?
Op de kabel FM107.9 en via www.010fm.nl op het internet. Ongehoord wordt elke dinsdagavond om 22:00 uur uitgezonden en op zaterdag om 21:00 uur herhaald. Verder zet ik de afleveringen van Ongehoord waarin ik gasten ontvang ook nog op mijn blog.