Vraag: Iemand heeft een liedje van mij gebruikt, daarop een nieuwe tekst gemaakt, het opnieuw opgenomen en het onder een andere titel uitgebracht op cd. Daarbij heeft hij alleen zichzelf vermeld als componist. Mijn eigen liedje is al vier jaar geleden uitgebracht op cd, dus ik kan bewijzen dat ik de componist ben. Wat is wijsheid in deze?

Antwoord
Neem in ieder geval eerst contact op met de bewuste componist en kijk of je er samen uit kunt komen. Als de ander instemt met je claim dan kun je via een gezamenlijk declaratieformulier het nieuwe liedje met een nieuwe rechtenverdeling opnieuw aanmelden bij Buma/Stemra.

Als de ander partij je claim niet accepteert liggen er twee wegen open: óf een gang naar de rechter óf aankloppen bij de Vaste Commissie Plagiaat (VCP) van Buma/Stemra. Omdat een rechtzaak het grote risico van een zware kostenveroordeling met zich meebrengt* is het inschakelen van de VCP een goed alternatief.

Om dat te doen dien je wel deelnemer van Buma/Stemra te zijn. De andere componist hoeft dat niet te zijn, maar hij dient dan wel aan te geven dat hij zich neerlegt bij het oordeel van de commissie.

Het werkt als volgt:
– Je dient een klacht in bij de secretaris van de VCP en betaalt een waarborgsom van zo’n € 1300,-
– De secretaris neemt contact op met de zogenaamde beklaagde partij.
– Als deze het plagiaat ontkent, dan wordt het dossier opgemaakt dat alle relevante correspondentie bevat. Dit dossier wordt, inclusief geluidsopnames en vaak ook bladmuziek van beide werken, naar jou verzonden, naar de beklaagde partij en naar de leden van de VCP.

– De zittingen vinden plaats bij Buma/Stemra en duren gemiddeld drie kwartier. De zittingen zijn niet openbaar. Je kunt een advocaat of deskundige meenemen.
– Tijdens de zitting krijgen beide partijen het woord om hun kant van de zaak te belichten en daarnaast iets te vertellen over de totstandkoming van de werken. Ook kunnen beide partijen hun werk nog eens laten horen. In een enkel geval is de VCP zelfs getuige geweest van een live-uitvoering. Nadat de werken muzikaal ontleed zijn worden door de commissieleden vaak nog een aantal vragen gesteld van algemene of van auteursrechtelijke aard. De VCP bestaat op dit moment uit vijf componisten en twee juristen. Zij gaan zowel juridisch als muzikaal uitvoerig op de materie in. Er wordt vooral gekeken naar de gelijkenis van de betwiste werken en de mate van oorspronkelijkheid van het werk van klager.
– Als de VCP een oordeel velt in een geschil dan zijn Buma/Stemra verplicht de repartitie (uitbetalingen) volgens de uitspraak van de VCP te verrichten, totdat een gewone rechter eventueel een andere uitspraak doet.

– Word je door de VCP in het gelijk gesteld dan krijg je je waarborgsom terug en kan de VCP de andere componist veroordelen in de kosten van de procedure. Word je niet in het gelijk gesteld, dan ben je zeer waarschijnlijk zelf € 1300,- lichter.

Als je de procedure wint betekent dat echter alleen dat Buma/Stemra jouw deel gaat betalen vanaf het moment dat je de klacht hebt ingediend. Als je de cd met daarop de versie van de beklaagde partij uit de handel wilt laten nemen dan dien je toch naar de rechter te stappen.

* Zie ook het artikel van Mr. Björn Schipper in het Ntb blad ‘Muziekwereld’.