Hurts Really Happy
lp / cd-album / download-album
jazz / progrock

Na het voor de Edison publieksprijs genomineerde Eurafricarabia uit 2010 en de ultieme prog-jazz plaat Blordinox Veda uit 2013, levert het instrumentele gezelschap The New Earth Group met Hurts Really Happy alweer hun zesde album af met opnieuw een staalkaart van hun virtuoos musiceren.

Momenteel bestaat de band naast mede-oprichter Choca Alcazaba (saxofoon) uit Friso van Wijck (drums), Jasper Den Dulk (percussie). Jos Hoevenaars (bas) en Frank Jonas (gitaar) en voor allen geldt dat zij hun instrument meesterlijk beheersen.

De invloeden zijn te vinden in de worldmusic, dub maar bovenal in de overlap tussen jazz- en progrock, zoals we dat ook kennen van (super)groepen als King Crimson en UK, waar veel giganten uit beide stromingen hun krachten bundel(d)en.

Zo verwacht je bijvoorbeeld in het titelnummer van dit nieuwe album, een relatief rustige track met opvallend sterk drumwerk, elk moment de stem van bassist John Wetton die in beide genoemde bands speelde en zong.

Awake Outside The Box, de eerste track op de plaat, begint met intro waarin het getjilp van nachtelijke krekels wordt onderbroken door het geluid van het openen van een slot of grendel, waarna het geweld losbarst.

Een agressieve gitaar, de saxofoon in vlagen ver achter in de mix en een door effecten overstuurde stem, die meteen lijkt te zeggen waar het de band altijd weer om gaat: het buiten de vaste kaders denken en spelen. “Just awoke outside the box now, got a long way from the box”. Het nummer eindigt na ruim acht minuten gespeeld te hebben met tempi en intensiteit, en met een lange, bijna Zappa-achtige solo.

Met een creepy geluid van synths wordt in het begin van “Desire Zombie Apocalyps” meteen de toon gezet. Iedereen die de serie The Walking Dead kent, weet dat zombies zich vaak ophouden in het zuiden van de VS. Het is dan ook niet verwonderlijk om vervolgens een twang gitaar te horen, het geluid dat vaak zo typerend is voor country en bluegrass.

Het motief wordt vervolgens neergelegd door de saxofoon. Opnieuw wordt er ook in dit nummer meesterlijk gewisseld van tempo en ritme. De zang is zwaar vervormd en klinkt hierdoor iets te veel als een gimmick, waardoor het op een gegeven moment wat storend wordt.

Het fluisteren van de titel en de repetitie van de zinsnede “tiny bloodsuckers will get you down” lijken het allemaal iets te dik op te leggen. Niet nodig, want dit nummer ademt instrumenteel in meer dan negen minuten juist op een perfecte wijze genoeg gevaar uit en de improvisatie waarmee het nummer eindigt klinkt in wezen onheilspellend genoeg.

Na het eerder genoemde titelnummer volgt My Love Is Never Die dat aanvankelijk nog het meest weg heeft van een “normale” rocksong. Na een betrekkelijk heavy begin, met opnieuw licht door effecten vervormde vocalen, transformeert het nummer na een intermezzo van sax en percussie in een meer rustig kabbelende track waarover de stem uitwaaiert en de sfeer bijna gothic spookachtig ingekleurd wordt.

Patrick Moore is een sterk nummer dat juist door het ritme van bas en gitaar, dat het nummer draagt, wat doet denken aan een band als Morphine. Deze track, genoemd naar de in 2012 gestorven Britse excentrieke monocle-dragende sterrenkundige en BBC-presentator, die zijn wetenschap graag uitdroeg onder een breed publiek, is met drieënhalve minuut het kortste nummer op Hurts Really Happy. Gezien de fantastische spanningsboog had het nummer echter gerust twee keer zo lang mogen duren. Erg sterk.

Het laatste nummer, Road To Now laat duidelijk de invloeden uit de worldmusic horen door de Oriëntale elementen en thema’s. In het begin klinkt een prachtig samenspel tussen wat een tenor- en bariton sax lijken te zijn, gesteund door een gitaargeluid dat het midden houdt tussen oud en sitar. Deze keer zijn de vocalen veel minder vervormd en lijkt het op het fluisterzingen dat we kennen van Barry Andrews van de wave/funkformatie Shriekback begin jaren 80.

Langzaam wordt het nummer opgebouwd waarbij opnieuw de virtuositeit van de band op alle manieren blijkt en eindigt uiteindelijk in een bijna Santana-achtig opzwepend samenspel van percussie en gitaar.  Wanneer de laatste tonen klinken horen we klikken alsof het einde van een tape los ronddraait in een bandrecorder als de naald in een uitloopgroef.

Met Hurts Really Happy heeft The New Earth Group een fantastisch album afgeleverd waarop het barst van instrumenteel en compositorisch meesterschap. Liefhebbers van jazz- en progrock kunnen eigenlijk niet om dit album heen.

Het enige minpuntje is toch de keuze voor de te zeer vervormde vocalen, die meer een onnodige kunstmatige toevoeging vormen, dan dat ze bijdragen aan de avontuurlijke improvisaties en composities op dit razend knappe album. Dat het album verder alleen maar een grote hoeveelheid pluspunten kent, moge duidelijk zijn.

Het album is uitgebracht in digitale versie, op cd en op erg mooi uitgeven, maar gelimiteerd transparant vinyl.

Rob Veltman